Bel voor informatie 088 9000 500 (lokaal tarief)
Verwijzers Mijn Bergman Clinics
Tekst a| A       Contrast +| --
GA TERUG
VUS bij hartonderzoek
Onderzoek naar
erfelijke hartziektes
Onderzoek naar erfelijke hartziektes
"Doordat we wisten dat hartproblemen in de familie zaten, is veel ellende voorkomen""Doordat we wisten dat hartproblemen in de familie zaten, is veel ellende voorkomen"

Toon submenu

VUS bij hartonderzoek

In de familie is een VUS, dit staat voor Variant of Unknown Significance gevonden. Hiervan is onduidelijk of deze verband houdt met een erfelijke hartspierziekte, erfelijke hartritmestoornis of erfelijke aortaverwijding in de familie.

DNA Onderzoek

DNA-onderzoek kent 3 soorten uitslagen:
1. Er is een mutatie aangetoond. De erfelijke diagnose is bewezen.
2. Er is geen mutatie aangetoond. De erfelijke diagnose is niet bewezen, maar ook niet uitgesloten.
3. Er zit een verandering in 1 (of meer) van de onderzochte genen. Toch is de betekenis daarvan onduidelijk. De Engelse afkorting voor zo’n onzekere verandering is VUS. Dit staat voor Variant of Unknown Significance.
In het DNA van ieder mens zijn vele duizenden varianten te vinden. De meeste varianten zijn onschuldig. Sommige varianten zijn pathogeen. Dit betekent ‘ziekte veroorzakend’. Bij het vermoeden op een erfelijke hartspierziekte onderzoeken we alle genen die in de medische literatuur in verband zijn gebracht met hartspierziekten. Dat zijn er (anno 2018 en in Utrecht) ongeveer 64. Dit getal kan per DNA-lab variëren. Zo is niet ieder lab overtuigd van de betrokkenheid van alle geopperde genen. Het aantal genen in het hartritmepanel, dat onderzocht wordt bij een vermoeden op een hartritmestoornis, is ongeveer 33. Het aantal genen in het vasculaire panel, dat onderzocht wordt bij een verwijding van de aorta, is ongeveer 18.
Vinden we bij een patiënt met een hartspierziekte een verandering in een gen dat in verband is gebracht met een hartspierziekte? Dan ligt het voor de hand om te concluderen dat de diagnose rond is. De samenloop van bevindingen is wel heel toevallig. En toch is dit ‘te kort door de bocht’. Iedereen heeft namelijk duizenden varianten in zijn DNA. Als we tientallen genen onderzoeken, dan is de kans niet heel klein dat we toevallig tegen een onschuldige variant in een van die genen aanloopt. Is een verandering niet eerder ondubbelzinnig beschreven als oorzaak van een erfelijke (hartspier)ziekte? Dan moet dat bewijs geleverd worden.


Er is een aantal manieren om veranderingen in het DNA te verklaren. Zo zijn er computerprogramma’s die op basis van verschillende aannames een uitspraak doen. Met wisselend succes. Ook kan worden gekeken hoe vaak de variant voorkomt bij (in principe gezonde) controlepersonen. Is een variant in Nederland zeldzaam? Maar komt deze in de Verenigde Staten of in Japan bij veel mensen voor? Dan is die variant naar alle waarschijnlijkheid, ook in Nederland, onschuldig. Nog een manier om varianten te duiden is ‘evolutionaire conservatie’. Als een bepaald aminozuur over miljoenen jaren van evolutie niet verandert. Dan betekent dit dat bij primitieve diersoorten op die plek nog steeds hetzelfde aminozuur aanwezig is. We vermoeden dan dat dit
om een reden is. Als we namelijk met dit aminozuur ‘rommelen’, dan gaat dat ten koste van de overleving. Verandering van een geconserveerd aminozuur, heeft dus meer kans om van betekenis te zijn dan verandering van een variabel aminozuur.
Al deze manieren om een variant te verklaren, geven niet meer dan een indruk. Ze bieden geen zekerheid. De beste methode om een variant te leren kennen is met familieonderzoek. Ook wel koppelingsonderzoek genoemd.

Koppelingsonderzoek

Bij koppelingsonderzoek gaan we op zoek naar familieleden met dezelfde verschijnselen als de index. De index is de eerste in de familie bij wie de aandoening werd geconstateerd. Bij die persoon werd de VUS gezien. Is de VUS de oorzaak is van de verschijnselen? Dan moeten familieleden die dezelfde verschijnselen hebben drager zijn. Deze familieleden noemen we hen die ook ‘aangedaan’ zijn. In dat geval is er een koppeling tussen het hebben van verschijnselen en het drager zijn van de VUS. De VUS wordt daarmee ‘verdachter’. Is er een aangedaan familielid die geen drager is? Dan kan de variant niet de verklaring zijn voor de verschijnselen: er is ontkoppeling. We kunnen concluderen dat de variant waarschijnlijk onschuldig is en hooguit een bijkomend effect heeft.

Is er bij een indexpatiënt een VUS in een hart- of aorta-gerelateerd gen aangetoond? Dan zijn er 2 redenen om cardiologisch onderzoek bij familieleden te adviseren. Aan de ene kant proberen we zo om de gevonden VUS te verklaren. Aan de andere kant heeft u een individueel belang als familielid. De VUS wijst er namelijk soms op dat in de familie sprake is van een erfelijke aandoening. Dit staat niet vast, maar kan wel zo zijn. Bij een vroegtijdige diagnose is preventieve behandeling mogelijk.
Koppelingsonderzoek in de familie begint dus met het opsporen van ‘aangedane’ familieleden. Niet-aangedane familieleden zijn niet informatief voor het koppelingsonderzoek. De omgekeerde bewijsvoering gaat maar voor een deel op. Omgekeerde bewijsvoering is dat een niet aangedaan familielid geen drager mag zijn van de variant. Soms heeft het niet-aangedane familielid nog geen verschijnselen. Maar het familielid kan deze later nog wel krijgen. Soms krijgt de drager van een pathogene (ziekmakende) mutatie, geen verschijnselen.

Ook met koppelingsonderzoek lukt het lang niet altijd om een VUS te verklaren. Als er geen aangedane familieleden zijn (of niemand laat zich onderzoeken), dan kunnen we geen koppelingsonderzoek doen. Ook moet de koppeling een aantal keren stand houden om een toevallige koppeling onwaarschijnlijk te maken. Een eerstegraads familielid heeft namelijk 50% kans om drager te zijn van de VUS. Of deze nou is aangedaan of niet.
Soms is een variant ‘verdacht’, zonder dat sluitend bewijs werd geleverd. Dan overwegen we om dragers van de variant (laagfrequent) onder controle te houden.


Informatie aanvraag Bel mij terug

Vul onderstaand formulier in en u wordt zo spoedig mogelijk terug gebeld.

Niet alle velden zijn (juist) ingevuld:

Bedankt voor uw terugbelverzoek.
Wij nemen zo spoedig mogelijk telefonisch contact met u op.





Bel ons!
Bel voor informatie   088 9000 500
Wij bellen u

Vul onderstaand formulier in en u wordt zo spoedig mogelijk terug gebeld.

Niet alle velden zijn (juist) ingevuld:

Bedankt voor uw terugbelverzoek.
Wij nemen zo spoedig mogelijk telefonisch contact met u op.

Maak een afspraak

Vul onderstaand formulier in op een afspraak in te plannen bij Bergman Clinics.

Niet alle velden zijn (juist) ingevuld:

Naam:
E-mailadres:
Telefoonnummer:
Locatie:

Bedankt voor uw verzoek om een afspraak te maken.
Wij nemen zo spoedig mogelijk telefonisch contact met u op.